‘Nu gaan we het gewoon een keer oplossen’

Het afgelopen decennium voltrok zich een wereldwijde (krediet)crisis. Je zou verwachten dat er in de financiële sector sinds die tijd iets is veranderd. In Tegenlicht van gisteravond gaf Joris Luyendijk aan dat dat juist niet zo is. Net zoals de afschaffing van de slavernij, moet er binnen de sector wezenlijk iets veranderen. Verder moet in mijn ogen Binnen de journalistiek veel meer aandacht komen voor een onzichtbare wereld die wellicht een stuk gevaarlijker is dan bijvoorbeeld terrorisme.

bron: Flickr.com

bron: Flickr.com

In het najaar van 2008 bereikte de wereldwijde financiële crisis een hoogtepunt. In dat jaar en de jaren daarna trok de Nederlandse overheid miljarden uit om banken te redden (bijvoorbeeld ING, Fortis en ABN), gingen verschillende banken en verzekeringsmaatschappijen over de hele wereld failliet (bijvoorbeeld Lehman Brothers en Washington Mutual), stagneerde de huizenmarkt enzovoort, enzovoort (hier een tijdlijn met gebeurtenissen rondom de kredietcrisis). Onder andere de banken speelden een belangrijke rol in de oorzaak van de crisis. Je zou daarom verwachten dat er (sinds 2008) wel iets is veranderd in de financiële sector.

Dit kan niet waar zijn

Volgens journalist en antropoloog Joris Luyendijk is de situatie in de financiële sector juist hetzelfde als voor de crisis. In zijn nieuwe boek ‘Dit kan niet waar zijn‘ beschrijft hij (om het even kort door de bocht te formuleren) dat een zelfde soort crisis tegenwoordig weer kan ontstaan. Volgens hem komt dat niet door de bankiers maar door de regels waar de bankiers zich aan moeten houden, die functioneren niet.

De uitzending van Tegenlicht van gisteravond besteedde aandacht aan de bevindingen van Luyendijk. De belangrijkste conclusie lijkt dat er grondige, structurele veranderingen moeten komen in de manier waarop banken (achter de schermen) functioneren; de regels waar bankiers zich nu aan houden, moeten worden aangepast zodat de financiële sector wél verandert en dat een dergelijke crisis kan worden voorkomen.

Nu gaan we het gewoon een keer oplossen straks. Net zoals we de slavernij ooit hebben afgeschaft […]. Er is echt veel minder nodig aan veranderingen om de financiële sector weer stabiel en productief en dienstbaar te maken dan er nodig was om mannen ervan te overtuigen dat ze hun vrouw niet langer konden verkrachten. Dat is echt een veel grotere stap en dat is ook gelukt. […] Heel vaak zijn veranderingen volgens mij, onvoorstelbaar tot ze er zijn en dan zegt iedereen: ‘Ja uiteraard, ja de mensen waren vroeger achterlijk.

– Joris Luyendijk, bron: Tegenlicht

Waakhond van de samenleving

bron: deanstarkman.com

bron: deanstarkman.com

Een van de redenen waarom ik ooit voor journalistiek heb gekozen, is om (naast het geven van informatie) ervoor te zorgen dat de maatschappij, de democratie waarin we leven, de samenleving, dat die beter functioneert door een verslag of een verhaal dat ik maak; noem het samenvattend de waakhondfunctie van de journalistiek. Dat is een van de redenen waarom er bijvoorbeeld aandacht is voor radicalisering in de samenleving (bijvoorbeeld Nederlandse jongeren die afreizen naar Syrië om daar te vechten), voor corrumperende politici of iets dergelijks.

Wat je zou willen, is dat er vanuit de onafhankelijke machtsbronnen waaruit een democratie bestaat […] heel veel kritiek komt maar ook alternatieven komen en er eigenlijk iets op gang komt om die sector weer onder controle te krijgen.

– Joris Luyendijk, bron: Tegenlicht

bron: jorisluyendijk.nl

bron: jorisluyendijk.nl

Als ik de uitzending van Tegenlicht van gisteravond en de trailer bij het boek van Joris Luyendijk zo bekijk, bekruipt me het gevoel dat de grootste dreiging in onze maatschappij misschien niet eens de radicalisering van jongeren is, de opkomst van terroristen of fikse bezuinigingen. De grootste dreiging bevindt zich wellicht dicht bij ons in de buurt zonder dat we het goed door hebben. De financiële sector kan immers (zo hebben we het afgelopen decennium wel gezien) op de lange termijn de grootste schade aanrichten. Na het zien van de uitzending van Tegenlicht, verbaasde ik me erover hoe weinig ik eigenlijk over die financiële sector weet (terwijl ik toch dagelijks flink wat nieuws en actualiteiten door spit). Waarom is er dan niet veel meer aandacht voor het functioneren van die sector? In mijn ogen zou iedere burger moeten weten hoe een bank van boven tot onder, van voor tot achter in elkaar zit. Juist omdat er zoveel macht bij die banken is en omdat de situatie desastreus kan worden als er daar iets mis gaat. Om af te sluiten een uitspraak van Joris Luyendijk die in mijn ogen wel typerend is voor de situatie:

Je vraagt je af: ‘Wat is er nodig voordat mensen het niet meer pikken?’ […] Koningslied: het land komt in opstand. Miljarden om een bank te redden: ‘O ja, oké. Saai.

– Joris Luyendijk, bron: Tegenlicht

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s