Krant & z’n toekomst

Als je daar vanuit gaat, ga je langzaam maar zeker dood“, zei hoogleraar journalistiek Mark Deuze gisteren in een interview. Hij heeft het hier over het verdienmodel van de papieren krant. “Dat is gewoon niet meer rendabel“, zegt Deuze. Dat het slecht gaat met de krant (en dat iedereen op zoek is naar het innovatieve ei van Columbus) is een open deur intrappen. Maar waar moet het geld dan vandaan komen? En die papieren krant, verdwijnt die helemaal of blijft hij uiteindelijk toch wel bestaan? In dit blogbericht aandacht voor de discussie rondom de krant en zijn toekomst.

Naamloos

Oplagecijfers kranten. bron: http://www.hoi-online.nl

Lange tijd was de krant een onderdeel van het ochtendritueel van velen Nederlanders; opstaan, het koffiezetapparaat aanzetten en de papieren krant van je deurmat pakken. Maar met 8,5 miljoen smartphonebezitters en 7 miljoen mensen met een tablet (bron: onderzoeksbureau GFK), is dat tegenwoordig niet meer zo voor de hand liggend. Anno 2014 is het een stuk waarschijnlijker dat je ’s morgens op de NOS-, Nu.nl- of De Telegraaf-app kijkt. Vrij onschuldig allemaal. Maar dat kost de krant wel een flinke dosis lezers én adverteerders (en het afgelopen decennium heeft dit de krant al veel lezers en adverteerders gekost). Want waarom zou je nog betalen voor de papieren krant als je het gratis online kunt lezen? En van de andere kant, waarom zou ik als adverteerder nog in de krant reclame maken als ik op internet veel gerichter mensen kan bereiken? (hier een documentaire over deze en meer vragen).

Om dit probleem aan te pakken, zijn (kranten)journalisten in de hele wereld opzoek naar het ei van Columbus. Want naast de terugloop van lezers en adverteerders en naast de digitalisering onder de lezers (de komst van onder andere laptops, smartphones en tablets), is er nog een probleempje: journalistiek (op internet) wordt tegenwoordig gezien als iets dat gratis is. De meesten journalisten dachten in het begin van het internettijdperk dat het slechts om een bevlieging ging. Veel journalistieke content (zoals nieuwsberichten, lange nieuws- en sfeerverslagen en dergelijke) werd dus vanaf het begin al gratis online geplaatst. In 1999 kwam Nu.nl erbij met gratis nieuws, 24 uur per dag. De gedachte was geboren dat informatie online gratis is. Sterker nog, ik denk dat er ondertussen een generatie is opgegroeid met de gedachte dat nieuws en journalistiek gratis is (en moet zijn?). Maar die gedachte geldt natuurlijk niet alleen voor journalistiek; het kopen van bijvoorbeeld muziek is daardoor ook ingrijpend veranderd. Maar goed, de meeste (kranten)redacties zitten wel nog met een legertje journalisten en dure gebouwen opgescheept. Waar gaan ze dat nu en in de toekomst allemaal van betalen als de abonnees teruglopen én als er op internet niks valt te verdienen?

Kranten_lopen_hopeloos_achter_900_450_90_s_c1_smart_scale

Bron: Marketingfacts

PAPIER HIER

Laten we eerst eens kijken wat de bovenstaande ontwikkelingen voor de papieren krant betekent. Voor de meesten journalisten is het bovenstaande stuk vooral flink wat open deuren intrappen; vrijwel iedere journalist weet dat de (papieren) krant het moeilijk heeft en dat er wordt gezocht naar een verdienmodel voor online journalistiek. Wat betreft de toekomst van de papieren krant (dus van de gedrukte versie) kun je grofweg twee visies onderscheiden:

  1. De krant verdwijnt; vaak wordt daarbij de voetnoot gemaakt dat de naam/het merk (bijvoorbeeld De Telegraaf) niet verdwijnt maar simpelweg verdergaat in een andere verschijningsvorm (op internet, op je tablet enzovoort).
  2. De papieren krant zoals we die nu kennen blijft bestaan; Weliswaar zal de oplage flink afnemen maar een van de visies is dat de papieren krant uiteindelijk zal blijven bestaan.

Laat me vooral weten (door hieronder een reactie te plaatsen of door een mailtje te sturen) wat je ervan vindt en welke visie jij hebt. Dit stuk heb ik geschreven naar aanleiding van een interview met hoogleraar Mark Deuze. Volgens hem is het verdienmodel van de papieren krant ten dode opgeschreven.

We moeten heel reëel zijn: 90 procent van de consumptie van onze producten vindt alleen nog maar plaats op glas, slechts tien procent is print. Dus we moeten van print af, dat is gewoon niet meer rendabel.

– Hoogleraar Mark Deuze

Daar ben ik het zo ongeveer mee eens. Ik geloof dat punt 1 (de krant verdwijnt) het scenario is dat we gaan terugzien in de praktijk. Net zoals de telex of de morse telegraaf, zal de papieren krant uiteindelijk ook verdwijnen. Ik ben zelfs van mening dat de kranten van tegenwoordig niet al te veel energie meer moeten steken in het reclame maken en verkopen van abonnementen voor de papieren krant; in mijn ogen is dat (indirect) trekken aan een dood paard. Ga je tijd steken in het werven van online abonnees, in innovatie en probeer je verdienmodel af te stemmen op internet.

Uiteindelijk zal internet de belangrijkste verschijningsvorm worden; daar kun je de meesten mensen bereiken en dat kost ten opzichte van de papieren versie (de inkt, de drukkerij, het papier, de bezorging enzovoort) het minst. Uiteindelijk komen we dan bij een scenario uit waarbij het niet meer rendabel is om nog een papieren versie te drukken en daarmee tekenen we het einde van de papieren krant. Maar goed, voordat we daar uitkomen, zijn we een flink aantal jaren verder. Hoogleraar Mark Deuze verwacht dat dat nog even op zich laat wachten. “Alleen het duurt nog wel een tijdje, misschien vijftien of twintig jaar.

CBC_journalists_in_Montreal

Bron: Wikipedia.org

TO INNOVATE OR NOT TO INNOVATE

Als internet de toekomst is, waar gaat dan het geld vandaan komen? Hoe ziet het verdienmodel op internet eruit? Momenteel zijn journalisten over de hele wereld bezig met die vraag. Want als je weet hoe je geld kunt verdienen met journalistiek op internet, heb je in één klap tientallen, honderden, misschien zelfs duizenden kranten wereldwijd geholpen met een van hun grootste problemen. En door de problemen die ik hierboven heb beschreven, roept de hoofdredacteur van iedere krant tegenwoordig: we moeten innoveren:

Innoveren lijkt dus tegenwoordig de belangrijkste drijfveer van de krant. Opzoek naar dat ei van Columbus. Een manier om uiteindelijk te overleven op internet en er geld mee te verdienen. Toch is in mijn ogen al een deel van dat ei gevonden. Onder andere NRC Handelsblad en de Volkskrant maken al flink wat reclame voor internetabonnementen, steeds vaker komen er op de websites ‘afgesloten gedeeltes’ (de betaalmuur of verhalen die alleen toegankelijk zijn voor leden) en het nieuwe initiatief Blendle (niet meer online de hele krant maar ook losse verhalen lezen) is een prachtig voorbeeld van innovatie.

Zo zit de journalistiek (en met name de krant) niet stil. En zo komt er in mijn ogen uiteindelijk een dag dat de kranten (één voor één) gaan aankondigen dat de papieren editie wordt stop gezet, dat er alleen nog op internet nieuws en journalistiek verschijnt. Een dag waarop ik aan mijn kinderen moet uitleggen dat de papieren krant lezen vroeger heel normaal was.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s